Quay lại danh sách
#19Động vật độc biển VN (2018)

Sao biển Gai (Sao biển Vương miện)

Acanthaster planci (Linnaeus, 1758)

☣️Sinh vật độcHọ Acanthasteridae(Acanthasteridae)
Tên gọi khác:Sao biển gai vương miện, Sao gai ăn san hô
Common Name:Crown-of-thorns starfish
Kích thước chiều dài
60 cm
0 cm15 cm (Bàn tay)50 cm (Nửa mét)100 cm (1m)

Ghi nhận mẫu vật: Đường kính 25 - 40 cm (có thể đạt 60 cm)

Size: Disc diameter 25 - 50 cm, with up to 21 radiating arms

Dải độ sâu sinh thái
1m – 65m
0 – 200mTầng chiếu sáng (Epipelagic)
200 – 1.000mTầng chạng vạng (Mesopelagic)
> 1.000mTầng biển sâu (Bathypelagic)

Độ sâu ghi nhận: 1 - 65 m

Việt Nam
Vùng biển Việt Nam
Thế giới
Các rạn san hô khắp vùng biển (loài ăn san hô tàn phá rạn)

Đặc điểm hình thái

Hình thái học

Cơ thể có từ 14 đến 21 cánh tay, toàn bộ mặt lưng tua tủa các gai nhọn dài 3 - 5 cm rất sắc, màu sắc biến đổi từ xám xanh, đỏ cam đến tím than.

Hồ Sơ Độc Học & Phác Đồ Cấp Cứu

Chuyên khảo “Động vật độc biển Việt Nam” — Viện Hải dương học

Độc mạnh (Gai đâm gây viêm loét mưng mủ, sốt cao)Gây nhiễm độc qua tiếp xúc (Nọc độc)
Độc tố chính nhận diện:PlancitoxinSaponins (Asterosaponins)Pore-forming proteins
Cơ chế tác động dược lý & Sinh học

Lớp biểu bì phủ gai chứa plancitoxin (tương đồng deoxyribonuclease) và saponin gây độc tế bào gan, gây tan máu và kích ứng mô nghiêm trọng.

Triệu chứng lâm sàng & Diễn biến

Đau nhức buốt dữ dội kéo dài nhiều giờ, sưng tấy phù nề, chảy máu nhiều, vết đâm đổi màu xanh đen. Sau vài ngày vết thương mưng mủ, có thể kèm theo sốt cao, nôn mửa và nổi hạch.

PHÁC ĐỒ XỬ TRÍ & SƠ CỨU KHẨN CẤP BAN ĐẦU

Ngâm ngay vùng bị đâm vào nước nóng (45 - 50°C) trong 30 - 90 phút (nhiệt độ làm biến tính độc tố protein). Cẩn thận rút các mảnh gai gãy cắm trong da bằng nhíp sạch. Sát trùng và uống kháng sinh/kháng viêm theo chỉ định bác sĩ.

Hồ sơ Mẫu vật & Tài liệu dẫn

1 tài liệu dẫn
Tình trạng mẫu / ghi nhận
Mức độ nguy hiểm: Độc mạnh (Gai đâm gây viêm loét mưng mủ, sốt cao). Gây nhiễm độc qua tiếp xúc (Nọc độc).
[1]PGS.TS. Đào Việt Hà (Chủ biên), 2021. Động vật độc biển Việt Nam. NXB Khoa học Tự nhiên và Công nghệ.